Muayene için en uygun gün memelerin daha az hassas olduğu adetin ilk günü itibariyle yedinci veya onuncu günlerdir. Adet kanamaları kesilmiş kadınların ise her ayın kendi belirledikleri bir günü kendi kendine meme muayenesi yapmaları gerekir
Memelerinizi tam olarak görebileceğiniz bir aynanın karşısında durun. Kollarınız iki yanda serbest durumdayken ve başınızın üzerine kaldırmışken, memelerin büyüklüğüne, şekline, meme başlarınız simetrik olup olmadığına bakın. Meme derisi üzerinde kızarıklık, kırışıklık, çukurlaşma, kabuklanma gibi değişiklerin olup olmadığını kontrol edin.
İki elinizi başınızın arkasında kenetleyin ve kollarınızı açarak memenin sınırlarına, şekline, meme cildi üzerinde şişme, çukurlaşma, renk değişikliği ya da olağandışı başka değişikliklerin olup olmadığını kontrol edin.
Her iki elinizi belinize koyarak sıkıca bastırın, dirseklerinizi ve omuzlarınızı öne doğru eğin, göğüs kaslarınızı kasarak yine göğüslerinizin düzgün olup olmadığını kontrol edin.
Memenin elle muayenesinde orta üç parmağınızın iç yüzeylerini kullanın. Parmaklar birbirine yapışık tutulmalıdır. Muayene edilen meme tarafındaki elinizi başınızın üzerine koyun ve parmaklarınızı küçük daireler çizerek hareket ettirin (parmakların deri üzerinde kolayca kayması için krem ya da pudra kullanabilirsiniz veya işlemi duşta sabunla uygulayabilirsiniz) Deri altındaki olağan dışı bir kitleyi hissetmeye çalışın. Bütün memeyi kontrol ettikten sonra köprücük kemiğine ve omuza kadar olan bölgeye de ilerleyin.
Sağ omzunuzun altına bir yastık yerleştirerek sırtüstü yatın. Sağ elinizi de başınızın altına koyun, sağ memenizi sol elinizin orta üç parmağının iç yüzleri ile küçük daireler çizerek hiçbir bölgeyi atlamadan muayene edin. Her bölgeyi hafif ve orta şiddette bastırarak kontrol edin. Aynı işlemi diğer memenize diğer elinizle de uygulayın.
MUAYENE SIRASINDA FARK EDİLEBİLECEK DEĞİŞİKLİKLER NELERDİR?
Aşağıda değişiklikler fark edildiğinde, gecikmeden bir hekime başvurulmalıdır:
1. Memede yada koltuk altında iki haftadan uzun süre ele gelen sertlik veya kitle,
2. Meme derisinde kalınlaşma, şişme, renk değişikliği, girintiler (portakal kabuğu görünümü)
3. Meme başında kalınlaşma, kızarıklık veya yara olması,
4. Memede veya meme başında içeri doğru çekinti olması,
5. Memenin şeklinde yada yapısında değişiklik,
6. Meme başlarının pozisyonlarında değişiklik,
7. Meme başında ortaya çıkan akıntı, özellikle kanlı akıntı.
MEMEDE BİR KİTLE TESPİT EDİLDİĞİNDE NE YAPILMALI?
Memede bir kitle tespit edilince bunun kanser mi, yoksa başka bir hastalık mı olduğu araştırılmalıdır. Şunu önemle vurgulamak gerekir ki, memede saptanan her kitle kanser değildir. Bu nedenle, memede şüpheli bir kitle saptanınca, hemen korkup telaşlanmaya ve paniğe kapılmaya gerek yoktur. Memede bir kitle saptandığında, bir hekime özellikle bir genel cerrahi uzmanına başvurarak daha ileri tetkiklerin yapılması gereklidir.
ERKEKLERDE DE MEME KANSERİ GÖRÜLÜR MÜ?
Kadınlara kıyasla daha az olmakla birlikte, erkeklerde de meme kanseri görülebilir. Her 100 meme kanserinden biri erkeklerde görülür. Bu nedenle erkeklerin de bu konuda duyarlı olmaları gereklidir.
Dr. Gamze Göksel
